1. Viết bơi chải hay bơi trải đúng?
Một bạn đọc nhắn tin qua Facebook tiếng Nghệ hỏi rằng: “Trên báo chí, tôi thấy môn thể thao đua thuyền khi thì viết bơi chải, lúc lại viết bơi trải. Vậy rốt cuộc, viết bơi chải hay bơi trải là đúng?“.
Thưa cùng bạn đọc, theo tìm hiểu của Nghệ ngữ thì viết “bơi trải” – viết tr là đúng theo từ điển. Cụ thể, các từ điển hiện nay đều ghi nhận “bơi trải”, và không có từ điển nào ghi nhận “bơi chải” cả. Cụ thể như sau:
-
Việt Nam tự điển (Hội Khai trí Tiến đức – 1931) ghi nhận “trải” là “thuyền nhỏ và dài, thường dùng để bơi đua”.
-
Việt Nam tự điển (Lê Văn Đức – 1974) ghi nhận “trải” là “thuyền hẹp và dài, dùng bơi đua”.
-
Từ điển tiếng Việt (Hoàng Phê chủ biên – 2017) ghi nhận “trải” là “thuyền nhỏ và dài, dùng trong các cuộc thi bơi thuyền”.
-
Từ điển mở – Hồ Ngọc Đức cũng ghi nhận “trải” là “thuyền nhỏ và dài, dùng trong các cuộc thi bơi thuyền”.
-
Từ điển – Nguyễn Lân, Từ điển – Thanh Nghị, Từ điển – Việt Tân đều ghi nhận “trải”, “bơi trải” với cùng nghĩa như trên.
Chúng tôi cũng tra cứu từ “bơi chải” thì không thấy trong bất kỳ từ điển nào. Ngoài ra, từ “chải” có một một nghĩa là “làm cho thẳng, mượt, sạch, bằng lược hoặc bàn chải” (chải tóc) nên không thể phù hợp.
Như vậy, có thể khẳng định, viết “bơi trải”
vừa đúng với nghĩa từ nguyên, vừa được tuyệt đại đa số các cuốn từ điển tiếng Việt ghi nhận.
2. Vì sao nhiều tờ báo viết nhầm thành “bơi chải”?
Mặc dù viết “bơi trải” mới đúng chính tả, nhưng trên thực tế thì các tờ báo hiện nay đều viết “bơi chải” – viết sai mà không biết. Ví dụ, báo điện tử Vnexpress có những bài báo như thế:
-
Hàng nghìn người cổ vũ bơi chải thuyền rồng
-
Hơn 300 người đua bơi chải
-
Người dân đổ về kín công viên xem bơi chải
Câu hỏi đặt ra, vì sao những tờ báo lớn vẫn nhầm bơi trải thành bơi chải? Hoặc có tờ khi thì iết bơi chải, lúc lại viết bởi trải? Theo chuyên mục Hỏi đáp tiếng Nghệ thì có 3 lý do sau:
-
Do nhầm lẫn tr và ch như trường hợp bươn chải hay bươn trải.
-
Do không hiểu “trải” trong “bơi trải” nghĩa là một loại thuyền nhỏ, nên đoán chải ở đây chỉ động tác bơi thuyền, rồi suy luận bơi chải là khi bơi thuyền, các tay chèo đều tăm tắp, liên tục như chải vào nước.
-
Do viết theo thông báo từ ban tổ chức cuộc thi nên sai theo.
Như vậy, khi thắc mắc nên viết bơi trải hay bơi chải thì bạn đọc nhớ viết bơi trải mới đúng nhé. Nhớ rằng, trải là là một loại thuyền nhỏ, dùng để bơi đua.